Pazartesi, Mart 15, 2010

Roma Mirası

Roma Mirası adli kitap Ortacag'in 400-1000 yillari arasini yakindan incelemis. Kitabi tavsiye ediyoruz, vakti olmayanlar icin onsozu bile aydinlatici fikirler iceriyor.

Yazara gore Roma'nin yuceltilmesi, Ortacag'in "karanlik" olarak nitelenmesi, tarihin modernist, milliyetci okumasindan kaynaklaniyor. I. Roma cokusunu "Kotu Bir Sey" olarak niteleyen bu mentaliteye yazar, bahsedilen cagda ne dogru durust adaletin oldugunu, ne de mumla aranacak mitik ozellikleri tasidigini hatirlatiyor. Zaman, gladyator karsilasmalari kavraminda doruga varmis olan bir tur siddetin olaganlastirilmasi, ona tapinilmasi cagidir. Alanen, ortalikta, halkin icinde (eger elit tabakasindan degilseniz) vahsi cezalandirmalar uygulanmaktadir. Adalet, esitlik kavramlari yoktur, rusvet yolsuzluk girla gitmektedir.

Wickham'a gore artik bu caglar hakkinda yapilan arastirmalar ilerlemeye basladi, onemli faktorlerden biri arkeoloji biliminin kabuk degistirmesi. Yeni arkeoloji eskisi gibi canak, comlek, yemek pesinde kosmayi birakti, kazitlarin birbirleri ve kendi icindeki konumsal iliskilerine (spatial relationships) bakiyor, ekonomik uretim, sosyal iliskileri mercege aliyor.

Avrupa Birligi'nin 93-98 arasinda sponsor ettigi ve Roma cagi hakkinda arastirmacilari, birkac haftalik surelerle Stockholm'dan Istanbul'a kadar pek cok degisik sehirde konuk ederek biraraya getirdigi surec ise, her ne kadar ortak bir dilin ortaya cikmasini saglayamamis olsa da, bilimcilerin birbirinin nerede durdugunu daha iyi anlamasini sagladi [1], ve arastirmalara yeni bir boyut kazandirdi.

Ustune biz ekleyelim: Modernist, milliyetci okumanin Roma'yi romantize etmesi raslanti olmamali. Kendini "nihai" zanneden, addeden modern / endustriyel cag [2], geriye bakarak aynen kendisi gibi merkeziyetci, maksimize edici bir olus ariyor, ve bula bula merkezi bir despotun kol gezdigi Roma'yi buluyor. Turkiye'de "modern darbe" sonucu olusan 80 model MGK sentezinin ayni organize despotlugu (Osmanli) bas taci etmesi benzer bir damara tekabul ediyor.

---

[1] AB'nin bilimde sinirlarotesi beraber calisma / isbirligi aliskanligindan su yazida bahsedilmisti.

[2] Fukuyama'nin Tarihin Sonu tezi ayni hatayi yapiyor. Bu tez ile 3. dalga nosyonu birbiriyle taban tabana zittir.

Hidrojen

Japonya yenilenebilir hidrojen bazlı ekonomi kuruyor . AB/D bölgesinde de bu teknoloji büyümekte. Hidrojen yakıt-hücre (HFC) teknolojisi ar...